İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · İstatistik

Parametrik Olmayan Testler Soru Çözümü

Parametrik Olmayan Testler, KPSS İstatistik hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

İki bağımsız örneklem için Mann-Whitney U testi uygulanmaktadır. Grup 1'in örneklem büyüklüğü $n_1 = 10$, Grup 2'nin örneklem büyüklüğü $n_2 = 15$ olsun. Hesaplanan U istatistiği değeri $U = 90$ olarak bulunmuştur. Normal dağılım yaklaşımı kullanılarak hesaplanan z değeri aşağıdakilerden hangisidir? (Not: Bağlar yoktur.)

  1. $z = 0.83$

    Doğru cevap
  2. B

    $z = 1.25$

  3. C

    $z = -0.83$

  4. D

    $z = 2.00$

  5. E

    $z = 0.50$

Çözüm

Önce ortalama ve standart sapma hesaplanır:

$$\mu_U = \frac{n_1 n_2}{2} = \frac{10 \times 15}{2} = 75$$

$$\sigma_U = \sqrt{\frac{n_1 n_2 (n_1 + n_2 + 1)}{12}} = \sqrt{\frac{10 \times 15 \times (10 + 15 + 1)}{12}} = \sqrt{\frac{150 \times 26}{12}} = \sqrt{\frac{3900}{12}} = \sqrt{325} \approx 18.0278$$

Sonra z değeri:

$$z = \frac{U - \mu_U}{\sigma_U} = \frac{90 - 75}{18.0278} \approx \frac{15}{18.0278} \approx 0.832$$

Yaklaşık olarak 0.83. Bu nedenle doğru seçenek A'dır.

Soru 2

Hangi durumda Wilcoxon İşaretli Sıra Testinin simetri varsayımı ihlal edilir ve testin uygulanabilirliği azalır?

  1. A

    Veriler normal dağıldığında

  2. Farkların dağılımı çarpık (asimetrik) olduğunda

    Doğru cevap
  3. C

    Örneklem küçük olduğunda ($n < 30$)

  4. D

    Varyanslar eşit olduğunda

  5. E

    Gözlemler bağımlı olduğunda

Çözüm

Wilcoxon testi, farkların simetrik dağıldığı varsayımına dayanır. Eğer farkların dağılımı çarpık (asimetrik) ise, simetri varsayımı ihlal edilir ve testin sonuçları güvenilir olmayabilir. Diğer şıklar bu varsayımı doğrudan etkilemez: A normalite simetri için gerekli değildir, C örneklem büyüklüğü testin gücünü etkiler ama simetriyi ihlal etmez, D varyans eşitliği parametrik testler için önemlidir, E bağımlı gözlemler testin temelidir ve simetri ile çelişmez.

Soru 3

İşaret Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi arasındaki temel fark nedir? Küçük örneklemlerde her ikisi de binom dağılımı tablosu kullanabilir mi?

  1. A

    İkisi de aynı testtir, sadece isim farkı vardır.

  2. İşaret Testi sadece işaretlere dayanırken, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi hem işaretlere hem de büyüklüklere dayanır. Küçük örneklemlerde İşaret Testi binom dağılımı, Wilcoxon ise özel tablolar kullanır.

    Doğru cevap
  3. C

    İkisi de büyüklüklere dayanır, ancak Wilcoxon daha güçlüdür.

  4. D

    İşaret Testi büyük örneklemler için, Wilcoxon küçük örneklemler içindir.

  5. E

    İkisi de parametrik testlerdir, binom dağılımı kullanılmaz.

Çözüm

İşaret Testi, eşleştirilmiş verilerde sadece farkların işaretlerini (pozitif/negatif) kullanır ve küçük örneklemlerde ($n \leq 25$) binom dağılımı tablosu kullanılır. Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ise hem işaretlere hem de mutlak değerlerin sıralarına dayanır, bu nedenle daha güçlüdür ve daha fazla bilgi kullanır. Küçük örneklemlerde Wilcoxon testi için Wilcoxon dağılımına özel tablolar kullanılır, binom dağılımı tablosu kullanılmaz.

Parametrik Olmayan Testler konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS İstatistik dersinde parametrik olmayan testler konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.