İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · İktisat

IS-LM Analizi Soru Çözümü

IS-LM Analizi, KPSS İktisat hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

IS eğrisi $Y = 1000 - 200r$ olarak verilmiştir, burada $Y$ gelir, $r$ faiz oranıdır. Başlangıçta marjinal tüketim eğilimi (MPC) 0.5'tir. Otonom harcamalar $A=500$, yatırımın faiz duyarlılığı $b=100$ ve sabit olduğu varsayılırsa, MPC 0.8'e çıkarsa yeni IS eğrisi aşağıdakilerden hangisi olur? (Çarpan $\alpha = \frac{1}{1-MPC}$ formülü ile hesaplanır.)

  1. A

    $Y = 1250 - 200r$

  2. B

    $Y = 1000 - 160r$

  3. $Y = 2500 - 500r$

    Doğru cevap
  4. D

    $Y = 1000 - 250r$

  5. E

    $Y = 500 - 200r$

Çözüm

Başlangıçta MPC=0.5 olduğundan çarpan $\alpha_1 = \frac{1}{1-0.5} = 2$. IS eğrisi denklemi $Y = \alpha_1 (A - b r) = 2 \times (500 - 100r) = 1000 - 200r$ olarak verilmiştir. MPC 0.8'e çıktığında yeni çarpan $\alpha_2 = \frac{1}{1-0.8} = 5$. Yeni IS eğrisi: $Y = \alpha_2 (A - b r) = 5 \times (500 - 100r) = 2500 - 500r$. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 2

IS eğrisinin dikey (dik) olması durumunda, yatırımın faize duyarlılığı ($b$) için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. $b$ sıfıra yaklaşır (yatırım faize duyarsız)

    Doğru cevap
  2. B

    $b$ sonsuza yaklaşır (yatırım faize aşırı duyarlı)

  3. C

    $b$ negatif olur

  4. D

    $b$ değeri belirsizdir

  5. E

    $b$ sabit ve pozitif bir değerdir

Çözüm

IS eğrisinin eğimi formülü $\frac{-1}{b \cdot k}$ ile ifade edilir. Eğer IS eğrisi dikey ise, eğim sonsuzdur. Bu durum, paydanın sıfıra yaklaşmasıyla mümkündür, yani $b \cdot k \rightarrow 0$. Genellikle $b$ sıfıra yaklaşır, çünkü yatırım faiz değişimlerine duyarsızdır (faiz esnekliği düşük).

Soru 3

IS eğrisinin negatif eğimli olmasının en temel ekonomik nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Faiz oranı ($r$) arttıkça yatırımların ($I$) azalması

    Doğru cevap
  2. B

    Para arzının ($M$) artması

  3. C

    Kamu harcamalarının ($G$) artması

  4. D

    Marjinal tüketim eğiliminin ($c$) yüksek olması

  5. E

    Dış ticaret dengesinin ($NX$) bozulması

Çözüm

IS eğrisi, mal piyasası dengesini ($Y = C + I + G$) temsil eder ve faiz oranı ($r$) ile gelir ($Y$) arasında negatif bir ilişki gösterir. Bu negatif eğimin temel nedeni, faiz oranı arttığında yatırımların ($I$) azalmasıdır, çünkü yatırımlar genellikle faiz oranının ters fonksiyonudur ($I = I(r)$, $\frac{dI}{dr} < 0$). Yatırımlar azalınca toplam talep düşer ve denge geliri ($Y$) azalır, bu da IS eğrisinin negatif eğimli olmasını sağlar. Diğer şıklar, IS eğrisinin konumunu veya eğimini etkileyebilir ancak temel neden değildir.

IS-LM Analizi konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS İktisat dersinde ıs-lm analizi konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.