İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · İktisat

Faktör Piyasaları Soru Çözümü

Faktör Piyasaları, KPSS İktisat hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Bir firma, emek ($L$) ve sermaye ($K$) kullanarak üretim yapmaktadır. Maliyet minimizasyonu dengesinde, $\frac{MP_L}{w} = \frac{MP_K}{r} = 2$ olduğu gözlemlenmiştir. Eğer emek ücreti ($w$) 25 TL'den 20 TL'ye düşerse, ve diğer faktör fiyatları ve marjinal ürünler aynı kalırsa, yeni dengede $\frac{MP_L}{w}$ ve $\frac{MP_K}{r}$ değerleri için aşağıdakilerden hangisi doğrudur? (Not: Firmanın üretim miktarı sabittir.)

  1. $\frac{MP_L}{w} > 2$, $\frac{MP_K}{r} = 2$

    Doğru cevap
  2. B

    $\frac{MP_L}{w} = 2$, $\frac{MP_K}{r} > 2$

  3. C

    $\frac{MP_L}{w} = 2$, $\frac{MP_K}{r} = 2$

  4. D

    $\frac{MP_L}{w} > 2$, $\frac{MP_K}{r} > 2$

  5. E

    $\frac{MP_L}{w} < 2$, $\frac{MP_K}{r} = 2$

Çözüm

Başlangıçta denge koşulu: $\frac{MP_L}{w} = \frac{MP_K}{r} = 2$. Emek ücreti $w$ 25 TL'den 20 TL'ye düşünce, $\frac{MP_L}{w}$ değeri artar çünkü payda küçülmüştür (MPL sabit olduğu varsayıldı). Yani $\frac{MP_L}{20} > \frac{MP_L}{25} = 2$, bu nedenle $\frac{MP_L}{w} > 2$ olur.

Diğer taraftan, $\frac{MP_K}{r}$ değeri başlangıçta 2 idi ve $r$ değişmediği için aynı kalır, yani $\frac{MP_K}{r} = 2$.

Ancak, firma maliyet minimizasyonu için yeniden dengeye gelmek isteyecektir. Üretim miktarı sabit olduğu için, firma faktör kullanımını ayarlayarak $\frac{MP_L}{w} = \frac{MP_K}{r}$ koşulunu tekrar sağlamalıdır. $w$ düştüğünde, başlangıçta $\frac{MP_L}{w} > \frac{MP_K}{r}$ olur. Firmanın daha fazla emek kullanması (L artar) ve daha az sermaye kullanması (K azalır) gerekir, çünkü emek şimdi daha ucuzdur. Bu durumda, azalan marjinal verimlilik nedeniyle, L artınca $MP_L$ düşer, K azalınca $MP_K$ artar. Sonuçta, yeni dengede $\frac{MP_L}{w}$ azalır (ama hala başlangıçtaki 2'den büyük olabilir veya 2'ye eşitlenir), $\frac{MP_K}{r}$ artar. Soruda "diğer faktör fiyatları ve marjinal ürünler aynı kalırsa" ifadesi, başlangıçtaki değerler sabitmiş gibi düşünülüp anlık etkiyi soruyor olabilir, bu yüzden A şıkkı doğrudur: $w$ düşünce anlık olarak $\frac{MP_L}{w} > 2$, $\frac{MP_K}{r} = 2$. Eğer uzun dönem dengesi sorulsaydı, her ikisi eşitlenirdi ama burada anlık etki sorgulanmaktadır.

Soru 2

Türev talep kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

  1. A

    Faktör arzının doğrudan tüketici tercihlerine bağlı olması

  2. Faktör talebinin, o faktörle üretilen malın talebinden kaynaklanması

    Doğru cevap
  3. C

    Faktör fiyatlarının devlet tarafından belirlenmesi

  4. D

    Faktör piyasalarında tam rekabet koşullarının geçerli olması

  5. E

    Faktör gelirlerinin dağılımının adil olması

Çözüm

Türev talep, faktör piyasalarında, bir faktörün (örneğin emek veya sermaye) talebinin, o faktörün kullanıldığı mal veya hizmetin talebinden türemesidir. Örneğin, otomobil talebi artarsa, otomobil üretiminde kullanılan emek talebi de artar. Bu nedenle, faktör talebi mal talebine bağlıdır ve türev bir talep olarak adlandırılır.

Soru 3

Tam rekabet piyasasında faaliyet gösteren bir firma için, firmanın emek talep eğrisi aşağıdakilerden hangisine eşittir?

  1. Marjinal ürün değeri (MRP) eğrisi

    Doğru cevap
  2. B

    Ortalama ürün değeri (ARP) eğrisi

  3. C

    Marjinal maliyet (MC) eğrisi

  4. D

    Ortalama maliyet (AC) eğrisi

  5. E

    Toplam ürün değeri (TRP) eğrisi

Çözüm

Tam rekabet piyasasında, firma ürün fiyatını veri aldığından, emek talep eğrisi marjinal ürün değeri (MRP) eğrisidir. MRP, emeğin marjinal fiziksel ürünü (MPP) ile ürün fiyatının (P) çarpımına eşittir: $MRP = MPP \times P$. Firma, emeği MRP'sinin ücrete eşit olduğu noktaya kadar talep eder.

Faktör Piyasaları konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS İktisat dersinde faktör piyasaları konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.