İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · İktisat

Finansal Piyasalar Soru Çözümü

Finansal Piyasalar, KPSS İktisat hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Bir bankanın Tier 1 sermayesi 50 milyon TL, Tier 2 sermayesi 20 milyon TL ve risk ağırlıklı varlıkları 400 milyon TL'dir. Basel III'e göre bu bankanın sermaye yeterlilik rasyonu (CAR) kaçtır ve minimum gerekliliği karşılayıp karşılamadığı nasıl değerlendirilir? (Not: Basel III'te minimum CAR %10.5'tir, Tier 1 oranı en az %6 olmalıdır.)

  1. CAR = $\frac{70}{400} = 17.5\%$, Tier 1 oranı = $\frac{50}{400} = 12.5\%$; her iki oran da minimumu aştığı için karşılar

    Doğru cevap
  2. B

    CAR = $\frac{50}{400} = 12.5\%$, Tier 1 oranı = $\frac{50}{400} = 12.5\%$; sadece Tier 1 oranı karşılar, CAR karşılamaz

  3. C

    CAR = $\frac{20}{400} = 5\%$, Tier 1 oranı = $\frac{50}{400} = 12.5\%$; her iki oran da minimumu karşılamaz

  4. D

    CAR = $\frac{70}{400} = 17.5\%$, Tier 1 oranı = $\frac{20}{400} = 5\%$; sadece CAR karşılar, Tier 1 oranı karşılamaz

  5. E

    CAR = $\frac{50}{400} = 12.5\%$, Tier 1 oranı = $\frac{20}{400} = 5\%$; her iki oran da minimumu karşılar

Çözüm

Sermaye yeterlilik rasyonu (CAR), toplam sermayenin (Tier 1 + Tier 2) risk ağırlıklı varlıklara oranıdır. Hesaplama:

Toplam sermaye = Tier 1 + Tier 2 = 50 + 20 = 70 milyon TL

$$\text{CAR} = \frac{70}{400} = 0.175 = 17.5\%$$

Tier 1 oranı = $$\frac{50}{400} = 0.125 = 12.5\%$$

Basel III'te minimum CAR %10.5 ve minimum Tier 1 oranı %6'dır. Her iki oran da bu minimumları aştığı için banka gereklilikleri karşılar. Diğer seçeneklerde hesaplama hataları veya oranların yanlış değerlendirilmesi vardır.

Soru 2

Bir banka, 6 ay sonra $1.000.000$ USD tutarında sabit faizli bir kredi verecektir. Banka, faiz oranlarının düşmesinden endişe ederek, bu krediden elde edeceği faiz gelirini korumak istemektedir. Hangisi banka için uygun bir hedging stratejisidir?

  1. A

    Faiz oranı vadeli işlem sözleşmesi satın almak

  2. Faiz oranı vadeli işlem sözleşmesi satmak

    Doğru cevap
  3. C

    Faiz oranı swap'ında sabit faiz ödeyip değişken faiz almak

  4. D

    Faiz oranı swap'ında değişken faiz ödeyip sabit faiz almak

  5. E

    Opsiyon piyasasında faiz oranı alım opsiyonu satın almak

Çözüm

Banka, gelecekte sabit faizli kredi vereceği için, faiz oranları düşerse, krediden elde edeceği faiz geliri göreceli olarak daha düşük olacaktır (çünkü piyasa faizleri düştüğünde, sabit faizli kredi daha az cazip hale gelir, ancak banka daha yüksek faiz geliri bekler). Faiz oranı düşme riskinden korunmak için, faiz oranı vadeli işlem sözleşmesi satmak gerekir. Çünkü faiz oranı düştüğünde, vadeli sözleşme satış pozisyonu kâr eder ve bu kâr, kredi gelirindeki potansiyel düşüşü telafi eder. Opsiyonlar da kullanılabilir, ancak alım opsiyonu faiz oranı yükselme riskinden korunmak içindir; burada satım opsiyonu daha uygun olurdu. Seçenek B doğrudur.

Soru 3

Menkul kıymetleştirme sürecinin bankalar için risk transferi açısından temel etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Bankanın kredi riskini tamamen ortadan kaldırarak, yatırımcıların riske maruz kalmamasını sağlar.

  2. Bankanın bilançosundaki varlıkların riskini, menkul kıymet alıcılarına (yatırımcılara) transfer ederek, bankanın risk yükünü azaltır.

    Doğru cevap
  3. C

    Bankanın riskini artırarak, daha yüksek sermaye gereksinimlerine yol açar.

  4. D

    Risk transferi gerçekleşmez, sadece bankanın likiditesi artar.

  5. E

    Risk transferi, bankanın pasiflerindeki mevduat riskini azaltır.

Çözüm

Menkul kıymetleştirmede banka, kredi gibi varlıkları satarak veya teminat göstererek, bu varlıklara ait riskleri (kredi riski, faiz riski vb.) yatırımcılara devreder. Bu, bankanın bilançosundaki riski azaltır ve sermaye yeterliliği üzerinde olumlu etki yapar. Ancak risk tamamen ortadan kalkmaz; örneğin, banka teminat verici olarak kaldığında kısmi risk taşımaya devam edebilir. Seçenek B, bu süreci en doğru şekilde ifade eder.

Finansal Piyasalar konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS İktisat dersinde finansal piyasalar konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.