İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Hukuk

Borçlar Hukuku Özel Soru Çözümü

Borçlar Hukuku Özel, KPSS Hukuk hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Bir taşınır satış sözleşmesinde, satılan malın hasar ve yararının alıcıya ne zaman geçtiği, Borçlar Kanunu hükümlerine göre nasıl belirlenir? Bu geçiş anı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Satış sözleşmesinin kurulduğu anda geçer, teslim veya bedel ödeme şartı aranmaz.

  2. Malın alıcıya fiilen teslim edildiği anda geçer, sözleşmenin kurulması yeterli değildir.

    Doğru cevap
  3. C

    Satış bedelinin tamamen ödendiği anda geçer, teslim şartı ikincil önemdedir.

  4. D

    Malın taşınmaz olması halinde tapuya tescil ile geçer, taşınırlarda sözleşme ile geçer.

  5. E

    Satıcının malı hazırladığı ve alıcının teslim alabileceği duruma getirdiği anda geçer.

Çözüm

Borçlar Kanunu'nun 208. maddesine göre, taşınır satışında hasar ve yararın geçişi, malın alıcıya fiilen teslim edildiği anda gerçekleşir. Bu kural, res periculum emptoris (risk alıcıya ait) ilkesinin bir yansımasıdır. Sözleşmenin kurulması veya bedelin ödenmesi tek başına yeterli değildir; teslim şarttır. Örneğin, satılan bir aracın çalınması riski, teslim anından sonra alıcıya aittir.

Soru 2

Vekalet ve eser sözleşmeleri arasındaki farklarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Vekalet sözleşmesinde, vekil işin riskini üstlenir.

  2. B

    Eser sözleşmesi, her zaman yazılı şekle tabidir.

  3. Vekalet sözleşmesi ücretsiz olabilirken, eser sözleşmesi genellikle ücretlidir.

    Doğru cevap
  4. D

    Eser sözleşmesinde, yüklenici temsil yetkisine sahiptir.

  5. E

    Her iki sözleşme türü de sonuç odaklıdır.

Çözüm

Vekalet sözleşmesi, karşılıksız (ücretsiz) olarak yapılabilir, çünkü temel amacı iş görmedir; eser sözleşmesi ise bir işin yapılması karşılığında ücret öngörür, bu nedenle genellikle ücretlidir. Diğer şıklar yanlıştır: A) Vekalet sözleşmesinde vekil risk üstlenmez, risk müvekkile aittir; B) Eser sözleşmesi yazılı şekle tabi değildir, sözlü de olabilir (istisnalar hariç); D) Temsil yetkisi vekalet sözleşmesine özgüdür, eser sözleşmesinde yoktur; E) Sadece eser sözleşmesi sonuç odaklıdır, vekalet sözleşmesi değildir.

Soru 3

Analiz Düzeyi: Kullanım ödüncü (ariyet) ile tüketim ödüncü (karz) sözleşmelerinde, tarafların hak ve yükümlülükleri açısından aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?

  1. A

    Kullanım ödüncünde ödünç alan, ödünç verene karşı her zaman teminat vermek zorundadır; tüketim ödüncünde böyle bir zorunluluk yoktur.

  2. Tüketim ödüncünde ödünç veren, ödünç alanın temerrüt riskini taşır; kullanım ödüncünde ise ödünç alan, şeyin bakımından sorumludur.

    Doğru cevap
  3. C

    Kullanım ödüncünde, şeyin zilyetliği ödünç verende kalır; tüketim ödüncünde ise zilyetlik ödünç alana geçer.

  4. D

    Her iki sözleşmede de ödünç alan, şeyi kullanırken özen göstermek zorunda değildir.

  5. E

    Kullanım ödüncü sadece tüzel kişiler arasında yapılabilirken, tüketim ödüncü gerçek kişiler arasında yapılabilir.

Çözüm

Açıklama: Tüketim ödüncünde (karz), ödünç veren, ödünç alanın borcunu ödememesi (temerrüt) riskini taşır, çünkü şey tüketilir ve iade edilmezse alacak hakkı doğar. Kullanım ödüncünde (ariyet) ise, ödünç alan, şeyi özenle kullanmak ve bakımını yapmakla yükümlüdür (BK m. 333). Diğer seçenekler hatalıdır: şık A, teminat zorunluluğu her iki sözleşmede de genel kural değildir; şık C, her iki sözleşmede de zilyetlik ödünç alana geçer (kullanım ödüncünde kullanma yetkisi, tüketim ödüncünde mülkiyet devri gibi); şık D, kullanım ödüncünde özen yükümlülüğü vardır; şık E, her iki sözleşme de gerçek veya tüzel kişiler arasında yapılabilir.

Borçlar Hukuku Özel konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Hukuk dersinde borçlar hukuku özel konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.