İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Fen Bilimleri Öğretmenliği

Kimya: Asitler ve Bazlar Soru Çözümü

Kimya: Asitler ve Bazlar, KPSS Fen Bilimleri Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

0.2 M H$_2$SO$_4$ ve 0.2 M NaOH çözeltilerinden 100 mL'lik örnekler karıştırılıyor. H$_2$SO$_4$'ün iki protonlu olduğu düşünülürse, nötralleşme tepkimesinin toplam entalpisi $\Delta H = -114.6$ kJ/mol olduğuna göre, açığa çıkan ısı kaç kJ'dir? (Tepkime: H$_2$SO$_4$ + 2NaOH → Na$_2$SO$_4$ + 2H$_2$O)

  1. 2.292 kJ

    Doğru cevap
  2. B

    1.146 kJ

  3. C

    0.573 kJ

  4. D

    0.2865 kJ

  5. E

    0.1146 kJ

Çözüm

Önce H$_2$SO$_4$'ün mol sayısını hesaplayalım: $0.2 \text{ M} \times 0.1 \text{ L} = 0.02 \text{ mol}$. $\Delta H = -114.6$ kJ/mol, tepkime entalpisi 1 mol H$_2$SO$_4$ için verildiğinden, açığa çıkan ısı $| \Delta H | \times \text{mol} = 114.6 \times 0.02 = 2.292$ kJ olur.

Soru 2

Hidrosiyanik asit ($\ce{HCN}$, $K_a = 4.9 \times 10^{-10}$) ile sodyum hidroksit ($\ce{NaOH}$) titrasyonu yapılıyor. Eşdeğerlik noktası pH'ı yaklaşık 11 olarak hesaplandığına göre, bu çok zayıf asit titrasyonu için aşağıdaki indikatörlerden hangisi pKa değerine göre en uygundur? (İndikatörlerin pKa değerleri parantez içinde verilmiştir.)

  1. A

    Fenolftalein (pKa = 9.3)

  2. Alizarin sarısı (pKa = 11.0)

    Doğru cevap
  3. C

    Timolftalein (pKa = 10.0)

  4. D

    Bromtimol mavisi (pKa = 7.1)

  5. E

    Metil kırmızısı (pKa = 5.0)

Çözüm

Çok zayıf asit-kuvvetli baz titrasyonunda eşdeğerlik noktası çok baziktir. HCN için pKa = $-\log(4.9 \times 10^{-10}) \approx 9.31$'dir. Eşdeğerlik noktası pH'ı, tuzun hidrolizi ve konsantrasyona bağlı olarak genellikle 10-12 aralığındadır; bu örnekte yaklaşık 11'dir. İndikatörün pKa değeri bu pH'a yakın olmalıdır. Alizarin sarısının pKa değeri 11.0'dır ve renk değiştirme aralığı (10.1-12.0) pH = 11'i kapsar, bu nedenle en uygun seçenektir.

Soru 3

Hangi seçenekte verilen amfoter madde, hem asit hem baz ile dengeli denklemlerde tepkime vermektedir? (Asit: $H_{2}SO_{4}$, Baz: $KOH$)

  1. $Al_{2}O_{3}$: $Al_{2}O_{3} + 3H_{2}SO_{4} \rightarrow Al_{2}(SO_{4})_{3} + 3H_{2}O$ ve $Al_{2}O_{3} + 2KOH + 3H_{2}O \rightarrow 2K[Al(OH)_{4}]$

    Doğru cevap
  2. B

    $ZnO$: $ZnO + H_{2}SO_{4} \rightarrow ZnSO_{4} + H_{2}O$ ve $ZnO + 2KOH \rightarrow K_{2}[Zn(OH)_{4}]$

  3. C

    $H_{2}O$: $H_{2}O + H_{2}SO_{4} \rightarrow H_{3}O^{+} + HSO_{4}^{-}$ ve $H_{2}O + KOH \rightarrow K^{+} + OH^{-} + H_{2}O$

  4. D

    $NaHCO_{3}$: $NaHCO_{3} + H_{2}SO_{4} \rightarrow Na_{2}SO_{4} + CO_{2} + H_{2}O$ ve $NaHCO_{3} + KOH \rightarrow NaKCO_{3} + H_{2}O$

  5. E

    $NH_{3}$: $NH_{3} + H_{2}SO_{4} \rightarrow (NH_{4})_{2}SO_{4}$ ve $NH_{3} + KOH \rightarrow KNH_{2} + H_{2}O$

Çözüm

Amfoter maddeler hem asit hem bazlarla tepkime verir. $Al_{2}O_{3}$ tipik bir amfoter oksittir. Asit ile: $Al_{2}O_{3} + 3H_{2}SO_{4} \rightarrow Al_{2}(SO_{4})_{3} + 3H_{2}O$ (tuz ve su oluşumu). Baz ile: $Al_{2}O_{3}$ su varlığında $KOH$ ile $K[Al(OH)_{4}]$ (potasyum tetrahidroksoalüminat) oluşturur, denklem $Al_{2}O_{3} + 2KOH + 3H_{2}O \rightarrow 2K[Al(OH)_{4}]$ şeklinde dengelenir. Seçenek A'da her iki denklem doğru dengelenmiştir. Diğer seçeneklerde ya madde amfoter değildir (örn., $H_{2}O$ asit-baz tepkimesinde farklı davranır, $NaHCO_{3}$ tampon ama tam amfoter değil, $NH_{3}$ bazdır) veya denklemler yanlış dengelenmiştir.

Kimya: Asitler ve Bazlar konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Fen Bilimleri Öğretmenliği dersinde kimya: asitler ve bazlar konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.