Biyoloji: Genetik ve Biyoteknoloji, KPSS Fen Bilimleri Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.
DNA replikasyonu sırasında, ligaz enzimi eksikliğinde aşağıdaki durumlardan hangisi gözlenir?
A: DNA zinciri açılamaz
B: Yeni DNA zinciri sentezi başlayamaz
C: Okazaki parçaları birleşemez
D: Hata düzeltme mekanizması çalışmaz
E: RNA primerleri uzaklaştırılamaz
Çözüm
Ligaz enzimi, DNA parçalarını, özellikle okazaki parçalarını birleştirmekle görevlidir. Eksikliğinde bu birleşme gerçekleşemez ve DNA replikasyonu tamamlanamaz.
Lac operon şemasında, represör proteinin yapısal bir mutasyon sonucu laktoza bağlanamadığı bir mutant bakteri düşünün. Bu durumda, ortamda laktoz olup olmamasına bakılmaksızın, aşağıdakilerden hangisi beklenir?
Transkripsiyon her zaman yüksek seviyede olur.
Transkripsiyon her zaman engellenir.
Transkripsiyon sadece laktoz varlığında yüksek olur.
Transkripsiyon sadece glikoz yokluğunda yüksek olur.
CAP proteininin bağlanması etkilenir, bu nedenle transkripsiyon düzensiz olur.
Çözüm
Normalde, laktoz represör proteine bağlanarak onun operatör bölgesinden ayrılmasına neden olur. Eğer represör mutasyona uğrayıp laktoza bağlanamazsa, laktoz varlığında bile represör operatöre bağlı kalır ve transkripsiyon engellenir. Bu nedenle, bu mutant bakteride transkripsiyon her zaman engellenir. Doğru cevap B şıkkı'dır. A şıkkı, represörün operatöre bağlanamadığı bir mutant için geçerli olabilir, ama burada represör laktoza bağlanamıyor, operatöre bağlanabiliyor. C şıkkı normal durumu tanımlar. D ve E şıkları ise ilgili değildir.
CRISPR-Cas9 gen düzenleme sisteminde, hedef DNA dizisini tanıyan ve Cas9 proteinini bu diziyi kesmeye yönlendiren temel bileşen aşağıdakilerden hangisidir?
Cas9 proteini
gRNA (guide RNA)
DNA ligaz
Restriksiyon enzimi
RNA polimeraz
Çözüm
CRISPR-Cas9 sisteminde, gRNA (guide RNA) hedef DNA dizisini tanır ve Cas9 proteinini bu diziyi kesmesi için yönlendirir. gRNA, CRISPR dizisi ve trans-activating CRISPR RNA (tracrRNA) birleşiminden oluşur ve Cas9 ile kompleks oluşturur. Diğer seçenekler: Cas9 proteini kesim yapar ancak yönlendirici değildir; DNA ligaz DNA parçalarını birleştirir; restriksiyon enzimleri spesifik DNA dizilerini keser ancak CRISPR-Cas9 sisteminin bir parçası değildir; RNA polimeraz RNA sentezinden sorumludur.
Optik'te KPSS Fen Bilimleri Öğretmenliği dersinde biyoloji: genetik ve biyoteknoloji konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.
