Soru 1
Bir deney düzeneğinde, kapalı bir cam kaba yeşil bir bitki ve bir fare birlikte konulmuştur. Kabın içine KOH (potasyum hidroksit) yerleştirilmiş ve sistem hava geçirmez şekilde kapatılmıştır. Düzeneğe bağlı bir manometre bulunmaktadır. Sistem önce karanlıkta, sonra aydınlıkta bekletiliyor. Bu durumda manometrede gözlenebilecek değişikliklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A
Hem karanlıkta hem aydınlıkta sıvı seviyesi KOH tarafına doğru yükselir.
- B
Hem karanlıkta hem aydınlıkta sıvı seviyesi fare ve bitki tarafına doğru yükselir.
- Doğru cevap
Karanlıkta sıvı seviyesi KOH tarafına doğru yükselir, aydınlıkta değişiklik olmaz.
- D
Karanlıkta sıvı seviyesi KOH tarafına doğru yükselir, aydınlıkta sıvı seviyesi fare ve bitki tarafına doğru yükselir.
- E
Karanlıkta sıvı seviyesi değişmez, aydınlıkta KOH tarafına doğru yükselir.
Çözüm
Karanlıkta bitki fotosentez yapamaz, sadece solunum yapar. Fare de solunum yapar. Oksijenli solunumda O2 tüketilir ve CO2 üretilir. KOH, CO2'yi absorbe eder, böylece net gaz azalması olur ve manometrede sıvı seviyesi KOH tarafına doğru yükselir. Aydınlıkta bitki fotosentez yapar ve CO2 tüketip O2 üretir. Eğer bitkinin fotosentez hızı, bitki ve farenin toplam solunum hızına eşit ise, üretilen O2 tüketilen O2'ye, tüketilen CO2 üretilen CO2'ye eşit olur. KOH CO2'yi absorbe ettiği için, net gaz değişimi olmaz ve sıvı seviyesi değişmez. Genellikle deneylerde bu denge durumu göz önüne alınır.