İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Öğrenme Psikolojisi

İşaret-Gestalt Kuramı (Tolman) Soru Çözümü

İşaret-Gestalt Kuramı (Tolman), KPSS Öğrenme Psikolojisi hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Bir üniversite öğrencisi, kampüsteki derslikleri ilk haftalarda keşfederken, kütüphanenin hemen yanındaki binada matematik dersi olduğunu öğrenmiştir. Daha sonra, matematik dersi başka bir binaya taşındığında, öğrenci hemen yeni binaya gitmiştir. Bu davranışta, Tolman'ın kuramındaki hangi iki kavram birlikte rol oynar?

  1. A) Bilişsel harita ve beklenti etkisi

    Doğru cevap
  2. B

    B) Gizil öğrenme ve pekiştireç

  3. C

    C) Amaçlı davranışçılık ve sosyal modelleme

  4. D

    D) İşaret öğrenme ve klasik koşullanma

  5. E

    E) Algısal organizasyon ve duyarsızlaşma

Çözüm

Bu senaryoda, öğrenci kampüsü keşfederek bir bilişsel harita (zihinsel temsil) oluşturmuştur. Matematik dersinin yer değiştirmesiyle, önceki öğrenmeye dayalı bir beklenti etkisi (yeni yeri tahmin etme) gözlenir. Tolman, öğrenmenin amaçlı olduğunu ve bilişsel süreçlerle (harita ve beklenti) açıklandığını vurgular. Diğer şıklar, yanlış kavram eşleştirmeleri veya farklı kuramlardır.

Soru 2

Bir öğrenci, okula giderken her gün aynı yolu kullanır ancak bu yolu öğrenmeye çalışmaz. Bir gün alternatif bir yolun daha kısa olduğunu fark eder ve o yolu kullanmaya başlar. Bu durum, Tolman'ın kuramındaki hangi kavramla en iyi açıklanır?

  1. A

    Açık öğrenme (explicit learning), çünkü öğrenci bilinçli bir çaba göstererek yolu öğrenmiştir.

  2. B

    Klasik koşullanma, çünkü öğrenci yolu otomatik bir tepkiyle ilişkilendirmiştir.

  3. Gizil (örtük) öğrenme (latent learning), çünkü öğrenci yolu öğrenmiş ancak bu bilgiyi hemen kullanmamış, ihtiyaç duyulana kadar gizli kalmıştır.

    Doğru cevap
  4. D

    Operant koşullanma, çünkü öğrenci daha kısa yolu kullanarak pekiştireç almıştır.

  5. E

    Sosyal öğrenme, çünkü öğrenci yolu başkalarından gözlemleyerek öğrenmiştir.

Çözüm

Bu senaryo, Tolman'ın gizil (örtük) öğrenme kavramını yansıtır. Gizil öğrenmede, organizma bir bilgiyi öğrenir ancak bu bilgiyi hemen göstermez; performans, bir ödül veya ihtiyaç ortaya çıkınca belirginleşir. Öğrenci, günlük yolunu farkında olmadan öğrenmiş (gizil öğrenme), daha kısa yolu fark ettiğinde ise bu bilgiyi kullanmıştır. Diğer şıklar yanlıştır: Şık A, bilinçli öğrenmeyi vurgular; Şık B ve D, davranışçı kuramlara aittir ve bu durumda öğrenme ödülden bağımsızdır; Şık E ise gözlemsel öğrenmeyi içerir ve senaryoda belirtilmemiştir.

Soru 3

Tolman'ın kuramında 'beklenti etkisi', aşağıdaki durumlardan hangisinde en belirgin şekilde ortaya çıkar?

  1. A

    Bir öğrencinin, matematik sınavında formülleri ezberleyerek soruları çözmesi.

  2. B

    Bir farenin, labirentte hedefe ulaşmak için her denemede aynı fiziksel tepkileri (örn., sola dönme) tekrarlaması.

  3. Bir bireyin, daha önce öğrendiği bir şehir haritasını kullanarak yeni bir mahallede kaybolmadan hedefe ulaşması.

    Doğru cevap
  4. D

    Bir köpeğin, zil sesi duyduğunda koşullu refleks olarak salya akıtması (Pavlov'un deneyi).

  5. E

    Bir öğrencinin, sınavda rastgele tahminler yaparak cevap vermesi.

Çözüm

Beklenti etkisi, önceki öğrenmelerin (bilişsel haritalar) gelecekteki benzer durumlara aktarılması ve bu sayede yeni koşullarda amaçlı davranışlar sergilenmesidir. Seçenek C, bireyin zihnindeki haritayı kullanarak yeni bir ortamda beklenti oluşturmasını ve hedefe ulaşmasını örnekler; bu, Tolman'ın bilişsel süreçlere vurgu yapan kuramıyla uyumludur. Diğer seçenekler daha çok mekanik öğrenme, koşullanma veya rastgele davranışları içerir.

İşaret-Gestalt Kuramı (Tolman) konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Öğrenme Psikolojisi dersinde işaret-gestalt kuramı (tolman) konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.

Ücretsiz başlaApp StoreGoogle Play

Öğrenme Psikolojisi — diğer konular

Tümünü gör