Soru 1
Tıp eğitiminde kadavra kullanımı, insan onuru ve zaruret ilkesi açısından değerlendirildiğinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A
Kadavra kullanımı hiçbir zaruret durumunda caiz değildir, çünkü insan onuru mutlaktır.
- B
Sadece Müslüman olmayan kadavralar kullanılabilir, çünkü Müslüman cesedi dokunulmazdır.
- Doğru cevap
Zaruret varsa (örneğin can kurtarmak için) ve başka çare yoksa kadavra kullanımı caiz olabilir, ancak saygılı bir şekilde yapılmalıdır.
- D
Kadavra kullanımı her zaman serbesttir, çünkü tıp eğitimi kamu yararına bir faaliyettir.
- E
Zaruret durumunda bile kadavra kullanımı yasaktır, sadece simülasyonlar tercih edilmelidir.
Çözüm
Fıkıhta, kadavra kullanımı genellikle zaruret prensibi (darura) çerçevesinde değerlendirilir. Tıp eğitiminde, alternatif yöntemler (simülasyonlar vb.) yetersiz kaldığında ve insan hayatını kurtarmak için gerekli bilgi ve beceriyi kazandırmak amacıyla kadavra kullanımı caiz görülebilir. Ancak, insan onuru (keramet-i insaniye) gereği, kadavraya saygı gösterilmeli, gereksiz tahribattan kaçınılmalı ve izin alınmalıdır. Şık C, bu dengeli yaklaşımı yansıtır. Diğer şıklar ya aşırı yasakçı (A ve E) ya da aşırı serbest (D) veya ayırımcı (B) olduğu için doğru değildir.