İçeriğe geç
OptikOptik.
YKS · Türkçe

Ses Bilgisi Soru Çözümü

Ses Bilgisi, YKS Türkçe hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde herhangi bir ses olayı yoktur?

  1. A

    O ağacın gölgesi serin.

  2. B

    Bu konuyu anlamak kolay.

  3. C

    Çocuk parkta oynuyor.

  4. D

    Yeni evine taşındı.

  5. O, sabah erkenden kalktı.

    Doğru cevap

Çözüm

E şıkkındaki "O, sabah erkenden kalktı." cümlesinde hiçbir ses olayı yoktur. A şıkkında "ağacın" kelimesinde "ağaç" kökündeki "ç" ünsüzü yumuşayarak "c" olmuştur (ünsüz yumuşaması). B şıkkında "konuyu" kelimesinde "konu" köküne "-yu" eki eklenirken kaynaştırma ünsüzü "y" türemiştir (ünsüz türemesi). C şıkkında "parkta" kelimesinde "park" kökündeki "k" sert ünsüzünden sonra gelen "-da" ekinin "d" ünsüzü sertleşerek "t" olmuştur (ünsüz sertleşmesi) ve "oynuyor" kelimesinde "oyna-" fiil kökündeki "a" ünlüsü daralarak "u" olmuştur (ünlü daralması). D şıkkında "evine" kelimesinde "ev" köküne "-ine" eki eklenirken kaynaştırma ünsüzü "n" türemiştir (ünsüz türemesi).

Soru 2

Aşağıdaki paragrafta geçen kelimelerden hangisinde ünsüz benzeşmesi kuralı uygulanmıştır?

"Sınıfta öğrenciler sessizce çalıştı. Bahçede koşarken, bir kuş öttü."

  1. sınıfta

    Doğru cevap
  2. B

    öğrenciler

  3. C

    sessizce

  4. D

    bahçede

  5. E

    koşarken

Çözüm

Ünsüz benzeşmesi, sert ünsüzle biten sözcüklere yumuşak ünsüzle başlayan ek gelince gerçekleşir. sınıfta kelimesinde, 'sınıf' sözcüğü 'f' sert ünsüzüyle biter ve '-de' eki geldiğinde, 'd' sesi 't'ye dönüşerek 'sınıfta' olur. Diğer seçeneklerde benzeşme yoktur: 'öğrenciler' (normal çoğul eki), 'sessizce' ('sessiz' z yumuşak ünsüzüyle biter, -ce eki gelir, benzeşme olmaz), 'bahçede' ('bahçe' ünlüyle biter, -de eki değişmez), 'koşarken' (normal ek).

Soru 3

"Seninle konuşmak istiyorum." cümlesindeki "seninle" kelimesinde kökte ünlü değişimi var mıdır?

  1. A

    Evet, çünkü "sen" kökündeki "e" ünlüsü "i" ye dönüşmüştür.

  2. B

    Evet, çünkü "sen" kökündeki "e" ünlüsü düşmüştür.

  3. Hayır, çünkü "senin" şeklinde kökte ünlü değişimi yoktur.

    Doğru cevap
  4. D

    Hayır, çünkü "seninle" de ünlü düşmesi vardır.

  5. E

    Evet, çünkü "sen" kökündeki "e" ünlüsü "e" olarak kalır, değişim yoktur.

Çözüm

"Seninle" kelimesi, sen zamirine -in ilgi eki ve -le vasıta eki gelmesiyle oluşur. Kök sen dir ve "senin" şeklinde iken kökteki e ünlüsü değişmez. Kökte ünlü değişimi, örneğin sen-e → sana da görülür ve burada e → a değişimi vardır. "Seninle" de böyle bir değişim olmadığı için cevap hayırdır.

Ses Bilgisi konusunu uygulamada çöz

Optik'te YKS Türkçe dersinde ses bilgisi konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.

Ücretsiz başlaApp StoreGoogle Play

Türkçe — diğer konular

Tümünü gör