İçeriğe geç
OptikOptik.
LGS · Türkçe

Anlatım Bozuklukları Soru Çözümü

Anlatım Bozuklukları, LGS Türkçe hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "mutlaka" kelimesinin yanlış anlamda kullanılması anlatım bozukluğuna neden olmuştur ve düzeltilmiş hali doğru verilmiştir?

  1. A

    Bu işi mutlaka başaracağız. → Bu işi kesinlikle başaracağız.

  2. B

    Toplantıya mutlaka katılmalısınız. → Toplantıya herhalde katılmalısınız.

  3. C

    O, mutlaka bir çözüm bulacaktır. → O, belki bir çözüm bulacaktır.

  4. Bu sorunu mutlaka çözmek zorundayız. → Bu sorunu (kelime çıkarılarak) çözmek zorundayız.

    Doğru cevap
  5. E

    Yarın mutlaka yağmur yağacak. → Yarın kesinlikle yağmur yağacak.

Çözüm

"Mutlaka" kelimesi, kesinlik veya zorunluluk ifade eder. D şıkkındaki cümlede, "mutlaka" kelimesi gereksizdir, çünkü "çözmek zorundayız" ifadesi zaten bir zorunluluk bildirir ve eklenmesi anlamı tekrarlayarak bozukluk yaratır. Doğru düzeltme, "mutlaka" kelimesinin çıkarılmasıdır, böylece cümle daha net hale gelir: "Bu sorunu çözmek zorundayız." Diğer şıklarda:

  • A ve E şıkları: "Mutlaka" bu cümlelerde kesinlik ifade etmek için doğru kullanılmıştır; düzeltmeler ("kesinlikle") anlamı değiştirmez, ancak asıl bozukluk yoktur.
  • B şıkkı: "Herhalde" kelimesi tahmin ifade eder ve "mutlaka"nın kesinlik anlamıyla çelişir, bu nedenle yanlış bir düzeltmedir.
  • C şıkkı: "Belki" kelimesi kesinlik yerine olasılık ifade eder ve cümlenin anlamını bozar, bu nedenle yanlış bir düzeltmedir.

Soru 2

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, fiilimsilerin aynı yükleme bağlanmasından kaynaklanan anlatım bozukluğu vardır?

  1. A

    Ödevler yapılıp ve kitaplar okunarak bilgiler pekiştirildi.

  2. B

    Sınıfı gezip ve öğrencilerle konuşarak durumu değerlendirdi.

  3. Toplantıya katılarak ve fikirler sunularak katkı sağlandı.

    Doğru cevap
  4. D

    Yolculuk planlanıp ve biletler alınarak tatil için hazırlık yapıldı.

  5. E

    Şarkı söyleyip ve dans ederek eğlenceli vakit geçirdiler.

Çözüm

"Toplantıya katılarak" etken çatılı bir fiilimsi, "fikirler sunularak" ise edilgen çatılı bir fiilimsidir. Bu iki farklı çatıdaki fiilimsi aynı edilgen yükleme ("sağlandı") bağlandığı için çatı uyumsuzluğu oluşmuştur. Doğrusu: "Toplantıya katılıp ve fikirler sunularak katkı sağlandı." veya "Toplantıya katılarak ve fikirler sunarak katkı sağlandı." şeklinde olmalıdır.

Soru 3

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde, sözcüğün yerinin değiştirilmesiyle anlam belirsizliği ortadan kaldırılabilir?

  1. A

    Bugün okulda matematik sınavına gireceğim.

  2. Babam, arabanın kapısını tamir ederken yardım etti.

    Doğru cevap
  3. C

    Geçen hafta tiyatroya gidip çok eğlendik.

  4. D

    Çocuk, parkta oynarken düşüp ağladı.

  5. E

    Müdür, öğretmenlere toplantıda bilgi verdi.

Çözüm

B şıkkındaki cümlede, "yardım etti" sözcüğünün yeri belirsizlik yaratır. Cümle, babamın tamir ederken yardım ettiği veya birinin babama yardım ettiği şeklinde iki anlama gelebilir. Anlam belirsizliğini gidermek için sözcüğün yeri değiştirilebilir, örneğin "Babam, arabanın kapısını tamir ederken bana yardım etti." veya "Babama, arabanın kapısını tamir ederken yardım ettim." gibi. Diğer şıklarda böyle bir belirsizlik yoktur, bu nedenle sözcüğün yerini değiştirmek anlamı düzeltmez.

Anlatım Bozuklukları konusunu uygulamada çöz

Optik'te LGS Türkçe dersinde anlatım bozuklukları konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.