İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Türkçe Öğretmenliği

Söz Dizimi (Sentaks) Soru Çözümü

Söz Dizimi (Sentaks), KPSS Türkçe Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

"Yazar, kitabın ilk sayfasında önemli bir not bırakmış." cümlesinde dolaylı tümleci oluşturan sözcık grubu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. "kitabın ilk sayfasında"

    Doğru cevap
  2. B

    "ilk sayfasında"

  3. C

    "kitabın"

  4. D

    "önemli bir not"

  5. E

    "bırakmış"

Çözüm

Dolaylı tümleç, "-de" eki alarak yüklemin anlamını yer bakımından tamamlar. Bu cümlede "bırakmış" yükleminin anlamını tamamlayan dolaylı tümleç "kitabın ilk sayfasında" sözcük grubudur. Bu grup, bir belirtili isim tamlamasıdır (kitabın ilk sayfası) ve bulunma eki (-de) almıştır. Diğer şıklar: B kısmi bir grup (tamlamanın tamlananı), C tamlamanın tamlayanı, D nesne, E yüklemdir.

Soru 2

"Ödevini bitirdi, kitabını okudu, sonra uyudu." cümlesinin yapısal türünü belirleyiniz.

  1. A

    Basit Cümle

  2. B

    Birleşik Cümle

  3. Sıralı Cümle

    Doğru cevap
  4. D

    Bağlı Cümle

  5. E

    Eksiltili Cümle

Çözüm

Doğru cevap C şıkkıdır. Cümlede "bitirdi", "okudu" ve "uyudu" olmak üzere üç yüklem vardır. Bu yüklemler virgüllerle ayrılmıştır ve bağlaç kullanılmamıştır. Virgül veya noktalı virgülle ayrılmış, bağımsız cümlelerden oluşan yapıya sıralı cümle denir. "sonra" sözcüğü burada bağlaç değil, zarf görevindedir.

Soru 3

"Eski dost" sözcük grubu aşağıdaki cümlelerde sırasıyla hangi tür sözcük gruplarına örnektir ve cümledeki görevleri nedir?

I. Eski dostlarıyla buluştular.

II. Eski dost önemlidir.

  1. A

    I. isim tamlaması - dolaylı tümleç, II. sıfat tamlaması - özne

  2. I. sıfat tamlaması - dolaylı tümleç, II. sıfat tamlaması - özne

    Doğru cevap
  3. C

    I. birleşik isim - nesne, II. isim tamlaması - yüklem

  4. D

    I. sıfat tamlaması - özne, II. isim tamlaması - nesne

  5. E

    I. isim-fiil grubu - zarf tümleci, II. zarf-fiil grubu - özne

Çözüm

"Eski dost" grubu, "eski" sıfatı ve "dost" isminden oluşan bir sıfat tamlamasıdır. I. cümlede "eski dostlarıyla" şeklinde çoğul ve ilgi eki alarak "-la" ekiyle dolaylı tümleç görevindedir. II. cümlede "eski dost" tekil haliyle özne görevini üstlenmiştir. Sıfat tamlamaları, cümlede farklı ögeler olarak kullanılabilir ve bu örnekte de görüldüğü gibi aynı grup farklı cümlelerde farklı görevler alabilir.

Söz Dizimi (Sentaks) konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Türkçe Öğretmenliği dersinde söz dizimi (sentaks) konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.