İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Türkçe Öğretmenliği

Eski Anadolu Türkçesi Soru Çözümü

Eski Anadolu Türkçesi, KPSS Türkçe Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Aşağıdaki Eski Anadolu Türkçesi cümlesinin öğelerini (özne, nesne, yüklem) doğru şekilde sıralayınız: 'Kişi atı sürdü.'

  1. Özne - Nesne - Yüklem

    Doğru cevap
  2. B

    Nesne - Özne - Yüklem

  3. C

    Yüklem - Özne - Nesne

  4. D

    Özne - Yüklem - Nesne

  5. E

    Nesne - Yüklem - Özne

Çözüm

Cümlede 'Kişi' öznedir, çünkü eylemi yapan varlıktır. 'atı' nesnedir, -ı eki belirtme durumu (accusative) işaret eder ve eylemden etkilenen varlıktır. 'sürdü' yüklemdir, eylemi ifade eder. Eski Anadolu Türkçesi'nde, Oğuz Türkçesi geleneğinde cümle yapısı genellikle Özne-Nesne-Yüklem sırasındadır, bu da tarihi gelişim ve gramer yapısının tipik bir özelliğidir.

Soru 2

Eski Anadolu Türkçesine ait aşağıdaki cümledeki fiillerin zaman ve kip eklerini belirleyerek Modern Türkçedeki karşılıklarını bulunuz:

'Ol düşer gibi görinür.'

  1. A

    düşer: -er (geçmiş zaman eki) → düştü; görinür: -nür (istek kipi eki) → görünsün

  2. düşer: -er (geniş zaman eki) → düşer; görinür: -nür (geniş zaman eki, edilgen çatı) → görünür

    Doğru cevap
  3. C

    düşer: -er (gelecek zaman eki) → düşecek; görinür: -nür (gelecek zaman eki) → görünecek

  4. D

    düşer: -er (emir kipi eki) → düş; görinür: -nür (gereklilik kipi eki) → görünmeli

  5. E

    düşer: -er (geçmiş zaman eki) + ∅ (3. tekil şahıs) → düştü; görinür: -nür (geçmiş zaman eki) → göründü

Çözüm

düşer: Fiil kökü 'düş-' üzerine -er geniş zaman eki eklenmiştir. Modern Türkçede 'düşer' olarak aynı kalır, geniş zaman ifade eder.

görinür: Fiil kökü 'görin-' (görünmek) üzerine -ür geniş zaman eki eklenmiştir, -n- edilgen çatı eki içerir. Modern Türkçede 'görünür' olarak karşılık bulur, geniş zaman ve edilgen yapı korunur.

Diğer şıklar hatalıdır: A, C, D ve E'de -er ve -nür ekleri yanlış zaman/kip olarak analiz edilmiştir; örneğin A'da -er geçmiş zaman, C'de gelecek zaman olarak verilmiş, oysa bu ekler Eski Anadolu Türkçesinde tipik olarak geniş zaman için kullanılır.

Soru 3

Aşağıdaki cümlede geçen 'şehrüñ' kelimesinin metindeki anlamı nedir?

"Bu şehrüñ suyu akmaz."

  1. Şehrin

    Doğru cevap
  2. B

    Şehre

  3. C

    Şehir

  4. D

    Şehirden

  5. E

    Şehirli

Çözüm

'Şehrüñ' kelimesi, Eski Anadolu Türkçesinde ismin tamlamasında tamlayan eki (-üñ) alarak "şehrin" anlamına gelir. Cümlede "suyu" kelimesiyle tamlanan olarak kullanıldığı için "şehrin suyu" anlamı çıkarılır. Diğer seçenekler farklı durum ekleri veya anlamlar içerir ve bağlamla uyuşmaz.

Eski Anadolu Türkçesi konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Türkçe Öğretmenliği dersinde eski anadolu türkçesi konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.

Ücretsiz başlaApp StoreGoogle Play

Türkçe Öğretmenliği — diğer konular

Tümünü gör