İçeriğe geç
OptikOptik.
LGS · Fen Bilgisi

Kalıtım (Genetik) Soru Çözümü

Kalıtım (Genetik), LGS Fen Bilgisi hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

İnsanlarda cinsiyet, $X$ ve $Y$ kromozomları ile belirlenir. Bir çiftin ilk iki çocuğu kızdır. Üçüncü çocuğun erkek olma olasılığı nedir? (Her gebelik bağımsız kabul edilir.)

  1. A

    $0$

  2. B

    $\frac{1}{4}$

  3. $\frac{1}{2}$

    Doğru cevap
  4. D

    $\frac{3}{4}$

  5. E

    $1$

Çözüm

İnsanlarda cinsiyet belirlenmesi: Baba $XY$, anne $XX$ kromozomlarına sahiptir. Her gebelikte baba $X$ veya $Y$ kromozomunu aktarır; $X$ aktarılırsa çocuk kız ($XX$), $Y$ aktarılırsa erkek ($XY$) olur. Bu, her gebelik için bağımsız bir olaydır ve olasılık her zaman $\frac{1}{2}$'dir. Önceki çocukların cinsiyeti, sonraki çocuğun cinsiyetini etkilemez.

Soru 2

İnsanlarda çekinik bir genle taşınan bir hastalık için, hem anne hem de baba heterozigot taşıyıcıdır ($Aa$). Akraba evliliği yaptıkları bilinmektedir. Punnett karesi kullanarak, bu çiftin bir çocuğunun homozigot çekinik ($aa$) genotipine sahip olma, yani hastalığa yakalanma olasılığı kaçtır?

  1. $\frac{1}{4}$

    Doğru cevap
  2. B

    $\frac{1}{2}$

  3. C

    $\frac{3}{4}$

  4. D

    $1$

  5. E

    $0$

Çözüm

Heterozigot ebeveynlerin genotipleri $Aa$'dır. Punnett karesi:

Ebeveyn gametleri: $A$ ve $a$.

Çaprazlama: $$\begin{array}{c|c|c} & A & a \\ \hline A & AA & Aa \\ \hline a & Aa & aa \end{array}$$

Olası genotipler: 1 $AA$, 2 $Aa$, 1 $aa$. Homozigot çekinik ($aa$) olasılığı: $$\frac{1}{4}$$

Akraba evliliği, taşıyıcılık olasılığını artırsa da, bu soruda ebeveynlerin genotipleri verildiği için olasılık değişmez.

Soru 3

Bir bitkide, yüksek boy baskın (T) ve kısa boy çekinik (t) alellerle kontrol edilmektedir. İki heterozigot (Tt) bitkinin çaprazlanması sonucu, kısa boylu yavru oluşma olasılığı kaçtır?

  1. A

    $1/2$

  2. $1/4$

    Doğru cevap
  3. C

    $1/8$

  4. D

    $3/4$

  5. E

    $0$

Çözüm

Heterozigot çaprazlama için Punnett karesi kullanılır. Ebeveynler Tt olduğunda, olası gametler T ve t'dir. Punnett karesi:

$$ \begin{array}{c|c|c} & T & t \\ \hline T & TT & Tt \\ \hline t & Tt & tt \\ \end{array} $$

Toplam 4 olası yavrudan 1'i tt genotipinde ve kısa boylu fenotipindedir. Bu nedenle olasılık $1/4$'tür.

Kalıtım (Genetik) konusunu uygulamada çöz

Optik'te LGS Fen Bilgisi dersinde kalıtım (genetik) konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.

Ücretsiz başlaApp StoreGoogle Play

Fen Bilgisi — diğer konular

Tümünü gör