İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Sosyal Bilgiler Öğretmenliği

Bilim, Teknoloji ve Toplum Soru Çözümü

Bilim, Teknoloji ve Toplum, KPSS Sosyal Bilgiler Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Araştırmacı, bir şehrin teknoloji kullanım alışkanlıklarını incelemek için sadece üniversite öğrencilerinden oluşan bir örneklem kullanmış ve sonuçları tüm şehir nüfusuna genellemiştir. Bu araştırma özetinde hangi yöntemsel hata vardır?

  1. A

    Örneklem büyüklüğü yetersizdir ve istatistiksel gücü düşürmüştür.

  2. Örneklem temsili değildir çünkü popülasyonun tüm alt gruplarını (örn. yaşlılar, çalışanlar) kapsamaz.

    Doğru cevap
  3. C

    Veri toplama yöntemi (anket) hatalıdır ve yanıt oranları düşüktür.

  4. D

    Etik onay alınmamıştır ve katılımcıların bilgilendirilmiş onamı eksiktir.

  5. E

    Bağımlı ve bağımsız değişkenler yanlış tanımlanmıştır, nedensellik kurulamaz.

Çözüm

Doğru cevap B şıkkıdır. Temsili örneklem, araştırılan popülasyonun tüm önemli alt gruplarını (örneğin yaş, cinsiyet, sosyoekonomik durum) yansıtmalıdır. Bu araştırmada sadece üniversite öğrencileri kullanıldığı için örneklem, şehir nüfusunun diğer kesimlerini (örneğin yaşlılar, çocuklar, farklı meslek grupları) temsil etmez. Bu da örneklem yanlılığına yol açar ve sonuçların genellenebilirliğini sınırlar. Bilimsel araştırmalarda, örneklemin popülasyonu doğru temsil etmesi, geçerli ve güvenilir sonuçlar için kritiktir.

Soru 2

Aziz Sancar, 2015 yılında Nobel Kimya Ödülü'nü alarak Türk bilim tarihinde önemli bir yer edinmiştir. Bu ödül, onun hangi temel biyolojik süreç üzerine yaptığı çalışmalarla ilişkilidir?

  1. DNA tamir mekanizmaları ve hücrelerin hasarlı DNA'yı onarma süreçleri

    Doğru cevap
  2. B

    Fotosentez ve bitkilerde enerji dönüşümü mekanizmaları

  3. C

    Protein sentezi ve ribozomların işleyişi

  4. D

    Nöronal iletişim ve sinir sisteminin elektriksel aktivitesi

  5. E

    İmmün sistem ve antikor üretim süreçleri

Çözüm

Aziz Sancar, DNA tamir mekanizmaları üzerine yaptığı çalışmalarla 2015 Nobel Kimya Ödülü'nü kazanmıştır. Özellikle, UV ışınlarının neden olduğu DNA hasarını onaran fotoliyaz enziminin mekanizmasını aydınlatmış ve nükleotid eksizyon tamiri gibi süreçleri detaylandırmıştır. Bu çalışmalar, kanser tedavileri ve yaşlanma araştırmaları gibi alanlarda önemli etkilere sahiptir, bu nedenle seçenek A doğrudur.

Soru 3

Cumhuriyetin ilk yıllarında uygulanan bilim ve teknoloji politikalarının temel hedefi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A

    Batılı bilim anlayışını tamamen benimseyerek kültürel dönüşüm sağlamak

  2. Ulusal bağımsızlığı pekiştirmek ve ekonomik kalkınmayı hızlandırmak

    Doğru cevap
  3. C

    Dini eğitim kurumlarını güçlendirerek toplumsal ahlakı yükseltmek

  4. D

    Geleneksel bilim yöntemlerini koruyarak yerli üretimi desteklemek

  5. E

    Askeri teknolojileri geliştirerek savunma kapasitesini artırmak

Çözüm

Cumhuriyetin ilk yıllarındaki bilim ve teknoloji politikaları, öncelikle ulusal bağımsızlık ve ekonomik kalkınma hedeflerine yönelikti. Bu politikalar, batılılaşma bir araç olarak kullanılsa da temel amaç, yeni devletin modernleşme ve sanayileşme sürecini hızlandırmaktı. Diğer seçenekler şu nedenlerle yanlıştır: Batılı bilim anlayışı benimsendi ancak kültürel dönüşüm tek başına hedef değildi (A); dini eğitim kurumları zayıflatılmıştı (C); geleneksel yöntemler yerine modern bilim teşvik edildi (D); askeri teknoloji geliştirildi ancak bu, daha geniş kalkınma politikalarının bir parçasıydı (E).

Bilim, Teknoloji ve Toplum konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Sosyal Bilgiler Öğretmenliği dersinde bilim, teknoloji ve toplum konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.