İçeriğe geç
OptikOptik.
YKS · Tarih

Beylikten Devlete Osmanlı Soru Çözümü

Beylikten Devlete Osmanlı, YKS Tarih hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Kuruluş dönemi Divan-ı Hümayun'unda, üyelerin atanma şekli ve görev süreleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Üyeler ömür boyu atanır ve azledilemezlerdi.

  2. Üyeler padişah tarafından atanır ve görev süreleri sınırlıydı.

    Doğru cevap
  3. C

    Üyeler halk tarafından seçilir ve dönüşümlü olarak görev yaparlardı.

  4. D

    Üyeler kalıtsal olarak babadan oğula geçerdi.

  5. E

    Üyeler sadece savaş zamanı atanır, barışta görev yapmazlardı.

Çözüm

Kuruluş döneminde Divan üyeleri, padişahın mutlak yetkisiyle atanırdı ve görev süreleri belirli bir yılla sınırlı değildi, ancak padişah istediği zaman onları azledebilirdi. Bu, merkezi otoritenin gücünü ve padişahın kontrolünü gösterir. Diğer seçenekler yanlıştır: ömür boyu atama veya azledilmeme gibi kurallar yoktu, halk seçimi veya kalıtsal geçiş Osmanlı sistemine uymaz, üyeler sürekli görev yapardı.

Soru 2

Osmanlı'nın kuruluş döneminde, vakıfların kentsel hayata etkileri arasında aşağıdakilerden hangisi en az doğrudur?

  1. A

    Şehirlerde ticaretin ve zanaatın gelişmesine katkı sağlamaları

  2. B

    Yeni yerleşim alanlarının oluşmasına öncülük etmeleri

  3. C

    Kent nüfusunun artmasını teşvik etmeleri

  4. Merkezî idarenin şehir yönetimini doğrudan ele geçirmeleri

    Doğru cevap
  5. E

    Külliyeler etrafında sosyal yaşam merkezleri oluşturmaları

Çözüm

Vakıflar, kentsel hayatta ticaretin gelişmesi (çarşılar), yeni yerleşimler (mahalleler), nüfus artışı (hizmetlerle cazibe) ve külliyelerle sosyal merkezler oluşturma gibi etkiler yapmıştır. Ancak, vakıflar özerk kuruluşlardı ve merkezî idarenin şehir yönetimini doğrudan ele geçirmesi gibi bir işlevleri yoktu; bu daha çok kadı ve yerel yöneticilerin rolüydü. Bu nedenle D seçeneği en az doğru olanıdır.

Soru 3

Şeyh Bedreddin İsyanı'nın çıkmasında, Osmanlı Devleti'nde 15. yüzyıl başlarındaki Fetret Devri'nin siyasi ortamı, sosyal adaletsizlikler ve dini heterodoksi arasındaki etkileşim nasıl bir rol oynamıştır?

  1. A

    Sadece siyasi nedenler etkilidir; sosyal ve dini faktörler önemsizdir.

  2. B

    Sadece sosyal nedenler etkilidir; siyasi ve dini faktörler ikincil kalır.

  3. C

    Sosyal ve dini nedenler birleşmiştir; siyasi nedenler etkisizdir.

  4. Siyasi, sosyal ve dini nedenlerin birleşimi isyanı tetiklemiştir.

    Doğru cevap
  5. E

    İsyanın temel nedeni ekonomik krizdir; diğer faktörler yüzeyseldir.

Çözüm

Şeyh Bedreddin İsyanı, çok yönlü nedenlerin bir araya gelmesiyle ortaya çıkmıştır. Siyasi olarak, Fetret Devri'nde (1402-1413) yaşanan taht kavgaları ve merkezi otoritenin zayıflaması, isyan için uygun bir ortam yaratmıştır. Sosyal olarak, Timarlı Sipahi sisteminin yol açtığı sınıf farklılıkları ve köylülerin ağır vergi yükü, toplumsal hoşnutsuzluğu artırmıştır. Dini olarak, Şeyh Bedreddin'in eşitlikçi ve paylaşımcı Sufi öğretileri, bu sosyal adaletsizliğe bir tepki olarak yayılmıştır. Bu nedenle, doğru cevap D şıkkıdır; diğer şıklar ise nedenleri eksik veya yanlış vurgulamaktadır.

Beylikten Devlete Osmanlı konusunu uygulamada çöz

Optik'te YKS Tarih dersinde beylikten devlete osmanlı konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.