İçeriğe geç
OptikOptik.
LGS · Sosyal Bilgiler

Siyasi Alanda İnkılaplar Soru Çözümü

Siyasi Alanda İnkılaplar, LGS Sosyal Bilgiler hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Saltanatın kaldırılmasının TBMM'nin otoritesini güçlendirdiğini yorumlarken, aşağıdaki faktörlerden hangisi en doğrudan ilişkilidir?

  1. TBMM'nin, saltanatın kaldırılmasıyla birlikte hem yasama hem de yürütme gücünü elinde bulundurarak iktidar tekeline sahip olması

    Doğru cevap
  2. B

    Saltanatın kaldırılmasının, cumhuriyetin ilanından hemen sonra gerçekleşmesi ve rejim değişikliğini hızlandırması

  3. C

    Bu kararın, halifeliğin kaldırılmasına zemin hazırlayarak dini otoritenin azalmasına katkıda bulunması

  4. D

    Saltanatın kaldırılmasının, İstanbul'un işgal güçlerinden kurtarılması sürecine doğrudan etki etmesi

  5. E

    İnkılabın, halkın eğitim seviyesini yükselterek TBMM'ye olan güveni artırması

Çözüm

Saltanatın kaldırılmasının TBMM'nin otoritesini güçlendirmesindeki en doğrudan faktör, TBMM'nin yasama ve yürütme yetkilerini tek elde toplamasıdır. Bu, iktidarın bölünmesini engelleyerek ulusal egemenliği sağlamlaştırmıştır. Diğer şıklar ise dolaylı veya yanlış ilişkilendirmelerdir: Şık B, cumhuriyetin ilanı (1923) saltanatın kaldırılmasından sonra gerçekleşmiştir ve kronoloji yanlıştır; Şık C, halifeliğin kaldırılması (1924) ile ilgilidir ve doğrudan bu sorunun odağı değildir; Şık D, İstanbul'un kurtarılması daha önceki askeri başarılarla ilgilidir; Şık E ise eğitim reformları daha sonraki dönemlere aittir.

Soru 2

1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu (1921 Anayasası) ve 1924 Anayasası'nı devletin yönetim şekli açısından karşılaştırdığımızda, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 1921 Anayasası'nda devlet başkanlığı makamı yokken, 1924 Anayasası'nda Cumhurbaşkanlığı makamı oluşturulmuştur.

    Doğru cevap
  2. B

    1921 Anayasası'nda tek meclisli sistem benimsenirken, 1924 Anayasası'nda çift meclisli sisteme geçilmiştir.

  3. C

    1921 Anayasası'nda laiklik ilkesi açıkça belirtilirken, 1924 Anayasası'nda bu ilke kaldırılmıştır.

  4. D

    1921 Anayasası'nda cumhuriyet ilan edilmişken, 1924 Anayasası'nda saltanat yeniden getirilmiştir.

  5. E

    1921 Anayasası'nda yargı bağımsızlığı güçlendirilirken, 1924 Anayasası'nda yargı organı kaldırılmıştır.

Çözüm

1921 Anayasası, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) kuruluş döneminde hazırlanmıştır ve meclis hükümeti sistemi benimsenmiştir. Bu sistemde devlet başkanlığı makamı yoktur; yasama ve yürütme yetkisi TBMM'de toplanmıştır. 1924 Anayasası ise Cumhuriyet'in ilanından sonra kabul edilmiş ve Cumhurbaşkanlığı makamını açıkça düzenleyerek, devletin yönetim şeklini cumhuriyet olarak belirlemiştir. Diğer seçenekler hatalıdır: Her iki anayasa da tek meclislidir (B şıkkı yanlış), laiklik ilkesi 1924 Anayasası'nda 1937'de eklenmiştir (C şıkkı yanlış), cumhuriyet 1923'te ilan edilmiştir (D şıkkı yanlış), yargı organı her ikisinde de vardır (E şıkkı yanlış).

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi, 3 Mart 1924 tarihinde çıkarılan inkılapların uzun vadede ulaşmayı hedeflediği ve diğer inkılaplardan farklı olarak öne çıkan ortak bir sonuçtur?

  1. A

    Toplumda dini duyguları güçlendirmek

  2. Devletin yönetim yapısını çağdaş ve rasyonel temellere oturtmak

    Doğru cevap
  3. C

    Tarımsal üretimi artırmak

  4. D

    Uluslararası ilişkileri geliştirmek

  5. E

    Askeri harcamaları azaltmak

Çözüm

3 Mart 1924 inkılapları, devletin yönetim, hukuk ve eğitim alanlarını din etkisinden arındırarak, çağdaş ve rasyonel temellere dayalı bir yapı oluşturmayı amaçlamıştır. Bu, laiklik ilkesinin uygulanmasıyla doğrudan ilişkilidir ve diğer inkılaplardan farklı olarak özellikle devlet yapısının modernleşmesine odaklanır. Diğer seçenekler bu inkılapların doğrudan hedefleri değildir.

Siyasi Alanda İnkılaplar konusunu uygulamada çöz

Optik'te LGS Sosyal Bilgiler dersinde siyasi alanda inkılaplar konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.