İçeriğe geç
OptikOptik.
KPSS · Coğrafya Öğretmenliği

Dış Kuvvetler ve Yer Şekilleri Soru Çözümü

Dış Kuvvetler ve Yer Şekilleri, KPSS Coğrafya Öğretmenliği hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Haliçli kıyıların oluşumunda aşağıdaki dış kuvvetlerden hangisi en belirleyici rol oynar?

  1. A

    Buzul aşındırması

  2. Gelgit etkisi ve akarsu hareketleri

    Doğru cevap
  3. C

    Rüzgar erozyonu

  4. D

    Volkanizma

  5. E

    Kimyasal ayrışma

Çözüm

Haliçli kıyılar, gelgit olaylarının güçlü olduğu bölgelerde, akarsu ağızlarının gelgit dalgalarıyla genişletilmesi ve akarsu tarafından getirilen malzemelerin birikmesi sonucu oluşur. Bu süreçte, gelgit etkisi ve akarsu hareketleri başlıca dış kuvvetlerdir. Buzul aşındırması fiyort oluşumunda, diğer seçenekler ise farklı yer şekilleri için geçerlidir.

Soru 2

Topoğrafya haritasında, bir tombolo üzerindeki kontur çizgileri düzenli bir şekilde anakaradan adaya doğru yükselmektedir. Eğim hesaplaması yapıldığında, kontur aralığı 10 m ve harita ölçeği 1:25.000 ise, iki kontur arası yatay mesafe 2 cm olarak ölçülmüştür. Bu durumda, tombolonun eğimi yaklaşık kaç derecedir? (Not: $tan(\theta) = \frac{\text{yükseklik farkı}}{\text{yatay mesafe}}$)

  1. $1^\circ$

    Doğru cevap
  2. B

    $5^\circ$

  3. C

    $10^\circ$

  4. D

    $15^\circ$

  5. E

    $20^\circ$

Çözüm

Eğim hesaplaması için: Yükseklik farkı 10 m, haritadaki yatay mesafe 2 cm, gerçek yatay mesafe $2 \, \text{cm} \times 25,000 = 50,000 \, \text{cm} = 500 \, \text{m}$. Eğim $= \frac{10}{500} = 0.02$. $tan(\theta) = 0.02$ ise $\theta \approx \arctan(0.02) \approx 1.15^\circ$, dolayısıyla yaklaşık $1^\circ$.

Soru 3

Birikinti konisi ve birikinti yelpazesi oluşum ortamları açısından karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A

    Her ikisi de sadece buzul ortamlarında oluşur.

  2. Birikinti konisi daha dik eğimli, dağlık alanlarda oluşurken, birikinti yelpazesi daha az eğimli, ovalık alanlara doğru yayılır.

    Doğru cevap
  3. C

    Birikinti yelpazesi sadece rüzgar etkisiyle oluşur.

  4. D

    Her ikisi de denizel ortamlarda dalga birikimi sonucu oluşur.

  5. E

    Birikinti konisi ve birikinti yelpazesi arasında oluşum ortamı bakımından fark yoktur.

Çözüm

Birikinti konisi, akarsuların dağlık ve dik yamaçlı alanlarda taşıdıkları malzemeyi koni şeklinde biriktirmesiyle oluşur. Birikinti yelpazesi ise, akarsuların eğimin azaldığı daha düz alanlara doğru yayılarak, geniş bir yelpaze şeklinde birikim yapması sonucu oluşur. Bu nedenle, oluşum ortamı bakımından belirgin farklılıklar vardır.

Dış Kuvvetler ve Yer Şekilleri konusunu uygulamada çöz

Optik'te KPSS Coğrafya Öğretmenliği dersinde dış kuvvetler ve yer şekilleri konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.