İçeriğe geç
OptikOptik.
YKS · Tarih

Atatürk Dönemi Dış Politika Soru Çözümü

Atatürk Dönemi Dış Politika, YKS Tarih hazırlığında karşına çıkan konulardan biri. Aşağıda bu konudan seçilmiş çözümlü örnek sorular ve adım adım açıklamalar var. Tamamını çözdükten sonra Optik uygulamasında bu konudan daha fazla soruyu yapay zekâ destekli çözümlerle çalışabilirsin.

Soru 1

Atatürk döneminde, Nüfus Mübadelesi sorununun çözümü, Türk dış politikasının hangi temel ilkesini yansıtmaktadır? Bu bağlamda, aşağıdaki yorumlardan hangisi en doğru olarak kabul edilir?

  1. "Yurtta sulh, cihanda sulh" ilkesi doğrultusunda, komşu ülkelerle barışçıl çözümler arama ve diplomasi yoluyla sorunları çözme anlayışı

    Doğru cevap
  2. B

    "Tam bağımsızlık" ilkesi gereği, ulusal çıkarları korumak adına tek taraflı kararlar alarak mübadeleyi zorla uygulama eğilimi

  3. C

    "Milliyetçilik" ilkesinden hareketle, azınlık haklarını sınırlandırarak homojen bir ulus-devlet yaratma çabası

  4. D

    "Devletçilik" ilkesi uyarınca, ekonomik kaygılarla nüfus hareketlerini kontrol altına alma stratejisi

  5. E

    "Halkçılık" ilkesi doğrultusunda, mübadele edilen nüfusun sosyal haklarını ön planda tutma yaklaşımı

Çözüm

Nüfus Mübadelesi sorununun 1930'da barışçıl yollarla çözülmesi, Atatürk'ün "Yurtta sulh, cihanda sulh" ilkesinin somut bir örneğidir. Türkiye, bu sorunda diplomatik görüşmeleri tercih ederek Yunanistan ile anlaşmaya varmış ve ilişkileri normalleştirmiştir. Bu, Atatürk dönemi dış politikasının temelinde barışçılık ve uzlaşmacılık olduğunu gösterir. Diğer seçeneklerdeki ilkeler (B: Tam bağımsızlık, C: Milliyetçilik, D: Devletçilik, E: Halkçılık) bu özel duruma doğrudan uygulanamaz veya yanlış yorumlanmıştır; örneğin, mübadele Lozan'da kararlaştırılmıştı, ancak Etabli sorununun çözümü barışçıl diplomasiyi yansıtır.

Soru 2

Lozan Antlaşması'nda Boğazlar, uluslararası bir komisyonun kontrolüne bırakılarak Türkiye'nin egemenlik hakları kısıtlanmıştır. 1936 yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile bu durum nasıl değişmiştir?

  1. A

    Boğazlar tamamen yabancı devletlerin kontrolüne geçmiştir.

  2. B

    Türkiye, Boğazlar üzerinde askeri kontrolü tamamen kaybetmiştir.

  3. C

    Boğazlar, uluslararası komisyonun yetkileri artırılarak daha sıkı denetim altına alınmıştır.

  4. Türkiye, Boğazları silahlandırma ve askeri kontrol hakkını elde etmiştir.

    Doğru cevap
  5. E

    Boğazlar, sadece ticaret gemilerine açık hale getirilmiştir.

Çözüm

Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye, Boğazlar üzerinde tam askeri kontrol sağlamış, silahlandırma hakkını elde etmiş ve uluslararası komisyonun yetkilerini kaldırmıştır. Bu, Lozan'daki aleyhimize düzenlemeyi lehimize çeviren önemli bir diplomatik başarıdır.

Soru 3

Hatay sorununun çözümünde önemli rol oynayan aşağıdaki antlaşma ve kararları kronolojik sıraya göre diziniz.

I. Ankara Antlaşması

II. Montrö Boğazlar Sözleşmesi

III. Milletler Cemiyeti'nin Hatay Statüsü Kararı

IV. Hatay Cumhuriyeti Anayasası

V. Hatay'ın Türkiye'ye Katılma Antlaşması

  1. I - II - III - IV - V

    Doğru cevap
  2. B

    II - I - III - IV - V

  3. C

    I - III - II - IV - V

  4. D

    I - II - IV - III - V

  5. E

    II - III - I - IV - V

Çözüm

Ankara Antlaşması 20 Ekim 1921'de, Montrö Boğazlar Sözleşmesi 20 Temmuz 1936'da, Milletler Cemiyeti'nin Hatay Statüsü Kararı 29 Mayıs 1937'de, Hatay Cumhuriyeti Anayasası 6 Eylül 1938'de ve Hatay'ın Türkiye'ye Katılma Antlaşması 23 Haziran 1939'da imzalanmıştır. Bu tarihler, diplomatik sürecin aşamalarını kronolojik olarak göstermektedir.

Atatürk Dönemi Dış Politika konusunu uygulamada çöz

Optik'te YKS Tarih dersinde atatürk dönemi dış politika konusundan daha fazla soru, anlık AI çözümleri ve konu tekrarı seni bekliyor.